شیمی محیط زیست
ترکیبات آلی جیوه بویژه متیلجیوه بسیار سمیتر از ترکیبات معدنی آن میباشند. عبور ترکیبات آلی جیوه از جفت و ورود آن به بدن جنین مساله بزرگی است که باعث ناهنجاریهای شدید در طفل میشود. جیوه با گروه سولفیدریل آنزیمها ترکیب میگردد.
ترکیبات آلی جیوه بویژه متیل مرکوری که در آب محلول است بسیار سمیتر از ترکیبات معدنی آن میباشد. عبور ترکیبات آلی جیوه از راه جفت و ورود آن به بدن جنین باعث ناهنجاریهای شدید میشود و باعث بروز بیماری میناماتا میشود. منابع جیوه شامل معادن استخراج جیوه، کارخانجات کاغذ سازی، پلاستیک سازی و سموم دفع آفات نباتی میشود. علایم مسمومیت با جیوه شامل افسردگی، عصبانیت، کوری، دیوانگی، نفریت-که باعث سختی بلغ، دردهای شکم، تهوع، استفراغ، اسهال خونی، شوک، تورم غدد بزاقی و ... میشود- میگردد.
برای جیوهی معدنی کلیه مهمترین اندام هدف است، در حالی که متیل جیوه عمدتا سیستم اعصاب مرکزی را تحت تاثیر قرار میدهد.
Ü مقدار رهنمودی برای جیوهی کل 1 میکروگرم بر لیتر میباشد.
Ü مقدار رهنمودی سازمان جهانی بهداشت (2006) برای جیوهی غیرآلی 6 میکروگرم بر لیتر میباشد
سیانور:
سیانور، آنیونی است که بهندرت در آبهای سطحی و زیرزمینی دیده میشود. ولی متاسفانه در صنعت بهویژه در صنایع آبکاری، مصرف زیاد آن باعث ورود آن در محیط زیست از طریق پسابهای صنعتی میگردد. سیانور و ترکیبات آن فقط در آبهای صنعتی و یا معدنی که از این عنصر استفاده میکنند یافت میشود. این آنیون به شدت مسموم کننده است. انسان و ماهیها با مصرف مقادیر بسیار کمی از آن نابود میشوند، بهطوری که در محیطی با غلظت سیانور 1 ppm ماهی قزل آلا را در مدت 20 دقیقه به هلاکت میرساند.